Demand For Inflation / Cầu Đối Với Lạm Phát
Một ý tưởng cho rằng một số nhóm người có thể hưởng lợi từ các chính sách làm tăng lạm phát.
Bid / Đấu Thầu
Đấu thầu là cách người mua chọn nhà thầu phù hợp với nhu cầu của họ. Trong nền kinh tế thị trường, người mua tổ chức đấu thầu để các nhà thầu cạnh tranh. Mục tiêu của người mua là tìm được hàng hóa, dịch vụ đáp ứng kỹ thuật, chất lượng và giá rẻ nhất. Nhà thầu muốn giành được hợp đồng để bù đắp chi phí và có lợi nhuận cao nhất. Có nhiều hình thức chọn nhà thầu.
Đấu thầu rộng rãi cho phép nhiều nhà thầu tham gia. Người mua phải công khai điều kiện, thời gian dự thầu trên phương tiện thông tin đại chúng. Đây là hình thức phổ biến.
Đấu thầu hạn chế chỉ mời một số nhà thầu (ít nhất 5) đủ năng lực. Danh sách này cần được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận.
Chỉ định thầu là chọn trực tiếp nhà thầu phù hợp để thương thảo hợp đồng.
Chào hàng cạnh tranh áp dụng cho gói thầu mua sắm hàng hóa giá trị dưới 2 tỷ đồng. Mỗi gói thầu phải có ít nhất 3 chào hàng từ 3 nhà thầu khác nhau. Chào hàng có thể gửi trực tiếp, fax, bưu điện hoặc phương tiện khác. Nhà thầu trúng thầu là đơn vị đưa ra giá thấp nhất, không thương thảo giá.
Mua sắm trực tiếp dùng khi cần bổ sung hợp đồng cũ (dưới 1 năm) hoặc tăng khối lượng công việc. Giá không được vượt mức đã ký trước đó. Nhà thầu phải chứng minh đủ năng lực kỹ thuật và tài chính trước khi ký hợp đồng.
Tự thực hiện chỉ áp dụng cho gói thầu mà chủ đầu tư đủ năng lực, tuân thủ quy định về đầu tư và xây dựng.
Mua sắm đặc biệt dùng cho ngành đặc biệt, không thể đấu thầu nếu không có quy định riêng.
Một đề nghị trả là cách cá nhân hay tổ chức đưa ra để sở hữu hoặc kiểm soát tài sản, đầu vào, hàng hóa, dịch vụ.
Bias / Độ Lệch
Độ lệch giữa giá trị kỳ vọng của một ước lượng số và giá trị tham số thực của nó. Xem (BEST LINEAR UNBIASED ESTIMATOR).
Demand Curve / Đường Cầu
Demand Curve là biểu đồ thể hiện số lượng hàng hóa hay nguồn lực mà người tiêu dùng sẵn sàng mua ở nhiều mức giá khác nhau tại một thời điểm, khi giá các hàng hóa khác và thu nhập không đổi. Đây là tổng hợp nhu cầu của tất cả người tiêu dùng, cho thấy lượng hàng hóa họ muốn mua ở mỗi mức giá. Mối quan hệ giữa giá và lượng hàng hóa được gọi là đường cầu. Khi giá tăng, lượng hàng hóa người mua sẵn sàng giảm, do đó mối quan hệ này có chiều ngược nhau. Có nhiều cách mô tả mối quan hệ này, trong đó toán học biểu diễn bằng hàm số: Qd = f(giá, các yếu tố khác).
Để dễ hình dung, xem bảng dưới đây (widget là sản phẩm ví dụ):
- Giá $1.00 → 100 sản phẩm
- Giá $2.00 → 90 sản phẩm
- Giá $3.00 → 70 sản phẩm
- Giá $4.00 → 40 sản phẩm
Đồ thị minh họa cho thấy đường cầu dốc xuống. Muốn bán nhiều sản phẩm, giá phải giảm. Ngược lại, giá tăng sẽ làm lượng hàng hóa bán ra giảm.
Đường Cầu (Demand Curve) là thuật ngữ trong lĩnh vực tài chính. Nó mô tả khái niệm, cơ chế hoặc quy trình được dùng trong phân tích, định giá, giao dịch và quản trị rủi ro. Ví dụ, đường cầu có thể ứng dụng trong phân tích báo cáo tài chính hoặc định giá doanh nghiệp, tùy ngữ cảnh. Ứng dụng thực tế bao gồm hỗ trợ lập báo cáo, phân tích, thẩm định và ra quyết định tài chính. Khi sử dụng, cần lưu ý bối cảnh pháp lý và thị trường để đảm bảo hiểu đúng.
Hedge Clause / Điều Khoản Bảo Hộ
Điều này không thường được khẳng định trong các văn kiện thị trường, báo cáo nghiên cứu chứng khoán hay văn bản khác. Những điều khoản này nhằm miễn trách nhiệm của người viết về tính chính xác của thông tin từ nguồn đáng tin cậy. Dù các điều khoản này có thể làm giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý, người viết vẫn có thể bị coi là cẩu thả nếu sử dụng thông tin sai lệch. Ngôn ngữ phổ biến trong các điều khoản này là: "Thông tin được cung cấp ở đây lấy từ các nguồn đáng tin cậy, nhưng không đảm bảo tính xác thực."
Beveridge Report / Báo Cáo Beveridge
Báo cáo về chính sách xã hội của Anh mang tên "Bảo hiểm xã hội và các dịch vụ liên kết" do Huân tước William Beveridge soạn thảo năm 1942, dành cho chính phủ liên minh trong thời kỳ chiến tranh.
Kalman Filtering / Phép Lọc Kalman
Đây là phương pháp tốt nhất để dự đoán các biến số bên trong và cập nhật các thông số được ước lượng trong các phương trình dự đoán.
Beveridge / (1879-1963)
Beveridge là người sáng lập trường phái an sinh xã hội của Lord Beveridge. Theo trường phái này, hệ thống an sinh xã hội hoạt động dựa trên ba nguyên tắc chính: Bao phủ toàn diện – mọi người đều được hưởng lợi từ hệ thống ngay từ đầu. Mức chi trả phù hợp, đảm bảo quyền lợi đồng đều. Quản lý tập trung và thống nhất, tránh phân tán.
Hedge - Hedging / Phòng Hộ Giá - Bảo Hộ Giá
Chiến lược nhằm giảm rủi ro đầu tư. Một cách bảo hộ hoàn hảo là loại bỏ khả năng sinh lời hoặc mất mát trong tương lai. Ví dụ, cổ đông lo lắng về giá cổ phiếu giảm có thể dùng quyền chọn (option) để bảo vệ tài sản. Một người sở hữu 100 cổ phần XYZ đang giao dịch ở giá 70 USD có thể mua quyền chọn bán (put option) để được bán lại 100 cổ phần với giá 70 USD bất kỳ lúc nào trong vài tháng tới. Để có quyền này, họ phải chi một khoản phí gọi là phí quyền chọn. Nếu giá cổ phiếu XYZ giảm, họ có thể thực hiện quyền chọn, bán cổ phiếu ở giá 70 USD, giữ nguyên giá trị tài sản. Các cổ đông khác cũng có thể bảo vệ bằng cách bán quyền chọn mua (call option). Họ bán quyền được mua cổ phiếu XYZ với giá 70 USD trong vài tháng, nhận phí từ giao dịch. Nếu giá cổ phiếu giảm, khoản phí này sẽ bù đắp phần sụt giá. Bán khống (short selling) là phương pháp khác để bảo vệ giá. Nhà đầu tư thường mua tài sản tăng giá nhanh hơn lạm phát để chống lại lạm phát. Các công ty lớn muốn đảm bảo giá mua/bán hàng hóa sẽ dùng thị trường hợp đồng tương lai. Ví dụ, công ty socola Hershay dùng hợp đồng tương lai để bảo hộ nguồn cung cacao, tránh rủi ro giá tăng.
Demand - Pull Inflation / Lạm Phát Do Cầu Kéo
Khi tổng cầu tăng bền vững, mức giá chung cũng sẽ tăng theo.
Beta / Chỉ Số Beta
Chỉ số đo lường sự biến động về lợi tức của một cổ phiếu.
So sánh với sự biến động lợi tức của toàn bộ thị trường chứng khoán.
Kaldor - Hicks Test / Kiểm Định Kaldor - Hicks
Test này được Kaldor và Hicks giới thiệu trong các bài báo năm 1939 trên Tạp chí Kinh tế. Xem COMPENSATION TESTS.
Hedge / Bảo Đảm
Trong tài chính, "hedge" (bảo đảm) là cách đầu tư nhằm giảm rủi ro cho một khoản đầu tư khác. Nghiệp vụ này giúp giảm thiểu rủi ro cho một loại chứng khoán cụ thể, đồng thời vẫn đảm bảo lợi nhuận. Người thực hiện gọi là "hedger" thường mua chứng khoán mà họ cho là giá thấp hơn giá thực tế, đồng thời bán ngắn (short sale) các loại chứng khoán khác. Kết hợp cả hai sẽ cân bằng rủi ro nếu giá biến động. Hedger chỉ quan tâm đến biến động giá của chứng khoán mình sở hữu, không cần theo dõi thị trường toàn bộ.
Người đầu tiên đề xuất lý thuyết này là Holbrook Working, ông gọi đây là "đầu cơ vào cơ sở". "Cơ sở" (basis) là chênh lệch giữa giá lý thuyết và giá thực tế của chứng khoán, hay giữa giá giao ngay và giá kỳ hạn. Một số rủi ro là đặc tính tự nhiên của ngành, ví dụ giá dầu biến động là điều bình thường cho ngành khai thác dầu. Một số rủi ro khác đến từ đối thủ, thị trường, hay thiên tai.
Một cách hedging phổ biến là mua bảo hiểm. Đây là phương pháp cổ điển, còn gọi là "pairs trade" (thương mại cặp đôi), dựa trên hai chứng khoán liên quan. Khi nhà đầu tư sử dụng công cụ tính toán phức tạp hơn, các chiến lược hedging cũng đa dạng hơn. Tất cả các phương pháp này đều tìm cách tận dụng chênh lệch giữa giá thị trường và giá lý thuyết, để tăng lợi nhuận khi giá biến động.
Demand - Deficient Unemployment / Thất Nghiệp Do Thiếu Cầu
Trường hợp tổng cầu quá thấp, không đủ tạo việc làm cho tất cả người muốn làm việc. Dù có trình độ đào tạo hay bố trí như thế nào, họ vẫn không được đảm bảo việc làm tại mức lương thực tế hiện hành.
Beta / Hệ Số Beta
Beta, hay còn gọi là hệ số beta, là thước đo mức độ biến động của một chứng khoán hay danh mục đầu tư so với toàn bộ thị trường. Đây là tham số quan trọng trong mô hình định giá tài sản vốn (CAPM). Beta được tính toán qua phân tích hồi quy, giống như cách một chứng khoán phản ứng với biến động thị trường. Nếu beta bằng 1, giá chứng khoán sẽ di chuyển cùng với thị trường. Beta dưới 1 cho thấy biến động ít hơn thị trường, trong khi beta trên 1 cho thấy biến động lớn hơn. Ví dụ, beta 1.2 có nghĩa là giá chứng khoán dao động nhiều hơn thị trường 20%. Các cổ phiếu ngành dịch vụ công ích thường có beta dưới 1, trong khi cổ phiếu công nghệ có beta cao hơn 2, thể hiện khả năng sinh lời cao nhưng rủi ro cũng lớn hơn.
Beta cũng đo lường sự biến động của quỹ đầu tư và các công cụ tài chính. Với quỹ, beta là phương sai so với thị trường tổng thể. Một quỹ có beta 1.10 được kỳ vọng tăng 10% so với chỉ số S&P 500 khi thị trường lên, và giảm 10% khi thị trường xuống.
Heckscher - Ohlin Approach To International Trade / Phương Pháp Heckscher - Ohlin Về Thương Mại Quốc Tế
Nghiên cứu này bắt đầu từ nhà kinh tế người Thuỵ Điển Heckcher. Sau đó, người đồng hương Ohlin phát triển lý thuyết trong cuốn sách "Thương Mại Quốc Tế và giữa các vùng" năm 1935. Họ công nhận rằng thương mại quốc tế dựa trên sự khác biệt về chi phí tương đối, đồng thời nỗ lực giải thích các yếu tố khiến sự khác biệt này xảy ra.
Best Linear Unbiased Estimator / Blue - Ước Lượng Tuyến Tính Không Chệch Tốt Nhất
Đây là phương pháp ước lượng số có sai số nhỏ nhất trong tất cả các cách ước lượng tuyến tính. Phương pháp này không thiên lệch, nghĩa là giá trị trung bình của nó bằng đúng giá trị tham số thực. Xem thêm định lý Gauss-Markov và phương pháp bình phương tối thiểu thông thường (OLS).
Bertrand's Duopoly Model / Mô Hình Lưỡng Quyền Của Bertrand
Mô hình này mô tả thị trường gồm hai doanh nghiệp, được J.Bertrand đề xuất năm 1883.
Bernoulli Hypothesis / Giả Thuyết Bernoulli
Daniel Bernoulli là nhà toán học thế kỷ XIX đã đưa ra lời giải cho một nghịch lý nổi tiếng. Bài toán này giải thích tại sao người chơi không sẵn sàng trả số tiền lớn để tham gia trò chơi với xác suất thắng bằng nhau của một đồng xu.
Heavy Market / Thị Trường Nặng Nề
Thị trường chứng khoán, trái phiếu và hàng hóa giảm mạnh do cung vượt cầu. Lệnh bán nhiều hơn lệnh mua.
